رازک و خواص ان

ابولفضل سلیمانیابولفضل سلیمانی
1,082 بازدید
رازک

مشخصات ظاهری:

رازک گیاهی دو پایه، علفی بالا رونده و یک ساله است که در صورت داشتن ساقه های زیر زمینی چند ساله می باشد.

ساقه ها به ارتفاع ۳ تا ۶ متر و در نمونه های کاشته شده تا ۱۲ مترند. برگ ها متقابل، دمبرگ دار به عرض ۶ تا ۱۲ سانتی متر، دندانه اره ای درشت، تقریبا دایره ای یا تخم مرغی، عمیق ۳ تا ۷ لوبه یا ۳ تا ۷ شکافه بوده و اصولا برگ های بالایی در گیاه ماده بدون بریدگی، روی سطح فوقانی سبز تیره، زبر و در سطح تحتانی، کم رنگ تر پوشیده از کرک های غده ای زرد تنک است.

گل های نر گیاه رازک به قطر ۵ میلی متر، گلپوش گل های ماده از پهلو رشد کننده، نوک کند، سرانجام غشایی، فندقه ۵ تا ۸ رگه ای، نوک کند، کرک غده ای دار، در بیرون کرکی است.

رازک می تواند به ارتفاع ۵/۷ متری برسد. این گیاه که در جنوب اروپا، غرب و مرکز آسیا و در اغلب نقاط جهان کاشته شده و به حالت خودرو یا معرفی و بومی شده است. در ایران در گرگان، مازندران، گیلان و آذربایجان شرقی (مغان) می روید.

 

مصارف و فواید رازک:

از نظر تجاری قسمت های مخروطی شکل گل ماده رازک جمع آوری و خشک می شوند. لوپولین شامل تارهای غده ای جدا شده می باشد و دارای رزین و اسانس بیشتری نسبت به رازک متداول می باشد اما ممکن است بیشتر مورد تقلب قرار بگیرد.

به طور سنتی رازک به عنوان یک مدر و در درمان گرفتگی های روده، سل، سرطان و سیستیس استفاده می شده است. حمام تفاله آبجو سازی به خاطر اثر دوباره جوان سازی و برای مشکلات قاعدگی، کاربرد طبی داشته است.

رازک تمیز کننده کبد، اشتها آور، ضد اسپاسم، شیر افزا، تنظیم کننده عادت ماهیانه، کاهنده میل جنسی، تقویت کننده عمومی بدن، قاعده آور، خواب آور و دفع کننده اسید اوریک است.

چون بعضی وقت ها حالت آرام بخش در بین جمع آوری کنندگان رازک به وجود می آمد گل ها به عنوان آرام بخش استفاده و جهت بهبود حالت های عصبی بسیار مفید است. بعضی از عصاره ها به عنوان نرم کننده در فرآورده های پوستی استفاده می شوند.

رازک در آبجو سازی و داروسازی کاربرد دارد. گل های ماده حاوی لوپولن و میوه ها مصرف می شود و در استعمال داخلی خواصی درمانی چون اشتها آور، مقوی، محرک معده، مسکن جنسی، خواب آور، مدر، تصفیه کننده خون، خون ساز،  قطع کننده احتلام شبانه، میگرن، تب بر، ضد خنازیر، کرم کش، ضد اسکوربوت و در استعمال خارجی خواص ضد درد دارد و در استعمال داخلی در موارد راشیتیسم، نقاهت، کم خونی، وبا، بی اشتهایی، سوء هاضمه های ناشی از ضعف دستگاه گوارش، تحریکات جنسی، ترشحات سفید زنانه، بی خوابی، زردی، نقرس، سنگ های ادراری، اسکوربوت، لنفاتیسم، ورم غدد لنفاوی گردن، خنازیر، شب ادراری، التهاب و تورم بدن، تب های بهاری و پاییزی، انگل های روده و بی کفایتی شیر مادران به کار می رود.

در ادامه ببینید: روغن مالی در ماساژ

و در استعمال های خارجی برای معالجه دردهای روماتیسمی، نقرس، آبسه های سرد و سرطان های خارجی استفاده می شود.

اثر آرام بخشی یکی از مهمترین اثرات رازک است و برای درمان بدخوابی عصبی و استرس ها استفاده می شود و به صورت دم کرده به عنوان مقوی معده، محرک اشتها و افزایش ترشحات معده به کار می رود و در طب، از دم کرده آن برای درمان زخم معده و ضد ورم مثانه استفاده می شود.

به طور طبیعی اثرات درمانی رازک عبارت است از: ضد درد، ضد باکتری، ضد عفونی کننده، ضد اسپاسم، ضد تومور، تلخ، معرق، هضم کننده، ادرار آور، قاعده آور، ملین، خلط آور، قارچ کش، خواب آور، شیر افزا، مسهل، مقوی اعصاب، مقوی معده، آرام بخش، مقوی رحم، ضد کرم و کاهش دهنده میل جنسی است.

اسیدهای تلخ موجود در رازک مثل لوپولن و هومولن فعالیت ضد میکروبی دارند و در این بین ترکیبات آب گریز فعال ترین ترکیبات بودند. علاوه بر این گفته می شود که عصاره ها اسپاسم عضله صاف را مهار می کنند. یک الکل فرار یعنی ۲- متیل ۳- بوتن ۲- ال ممکن است تا حدودی مسئول آثار آرام بخش و خواب آور گیاه باشد.

 

رازک ترکیباتی با فعالیت استروژنی دارد. یک مطالعه اولیه سطح بالایی از فعالیت استروژنی را در عصاره بتای اسیدهای تلخ گیاه پیدا نمود.

گزارشی وجود دارد که قاعدگی در اغلب زنانی که در جمع آوری رازک در یک مطالعه شرکت کرده بودند ۲ روز پس از برداشت محصول شروع شد. با این وجود در تعداد زیادی از عصاره های رازک که در بسیاری از آزمایش های حیوانی تحت شرایط کاملاً کنترل شده مورد آزمایش قرار گرفت نه فعالیت استروژنی و نه سایر فعالیت های هورمونی مشاهده نشد. رازک از نظر گیاه شناسی با ماری جوانا قرابت دارد و به عنوان مسکن خفیف دود شده است.

سم شناسی:

عصاره آن می تواند حساسیت زا باشد و التهاب پوستی بعد از تماس با گرده گیاه گزارش شده است.

اشتراک گذاری

نوشته های مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

سبد خرید

سبد خرید شما خالی است.

ورود به سایت